EMDR

Eye Movement Desensitization and Reprocessing


Wat is EMDR?

'EMDR' staat voor 'Eye Movement Desensitization and Reprocessing'. EMDR wordt traditioneel gebruikt voor mensen die een traumatische ervaring hebben opgedaan. EMDR verandert de emotionele intensiteit van oude herinneringen dmv oogbewegingen en andere methodes om het natuurlijk verwerkingssysteem te activeren.

EMDR-therapie is een vorm van traumatherapie. Ze werd ontwikkeld door de Amerikaanse psychologe Francine Shapiro in 1989. Vaak is het een snelle methode om verandering teweeg te brengen.

Over de jaren heen hebben diverse wetenschappelijke studies aangetoond dat een EMDR-behandeling bijzonder effectief kan zijn. De jongste jaren ziet men dat het uitgangspunt van EMDR-therapie verruimd is. De therapie wordt stilaan op meer algemene basis toegepast bij allerhande klachten en problemen die voortvloeien uit schokkende ervaringen. Lees meer over voor welke klachten EMDR bedoeld is.

EMDR-behandeling

Een EMDR-behandeling vertrekt van een schokkende gebeurtenis of trauma.

In eerste instantie zal de therapeut je vragen om het trauma zo goed mogelijk te beschrijven om vervolgens in de mate van het mogelijke terug te gaan naar de gebeurtenissen via een beeld of gevoel dat jij associeert met je problemen. Tegelijkertijd zal de therapeut afleidende stimuli gebruiken, zoals een hand die links-rechts beweegt, tikjes op de knie of geluiden via een koptelefoon. Daarbij zullen er bij de cliënt nieuwe beelden, gevoelens en ideeën worden opgeroepen. Dit proces wordt meerdere keren herhaald, telkens met een nabespreking aan de hand waarvan de therapeut de sessie zal bijsturen. De uiteindelijk bedoeling is om ervoor te zorgen dat de beelden en herinneringen gedesensitiseerd (minder gevoelig) en verwerkt worden, waardoor een genezingsproces op gang gebracht wordt.

De oude herinneringen zijn na een geslaagde EMDR behandeling min of meer neutraal om aan terug te denken. De therapeut zal de cliënt vervolgens voorbereiden op een toekomstige confrontatie met de angstwekkende situatie.

In 2013 erkende de Wereldgezondheidszorg EMDR als een van de aangewezen behandelingen van PTSS (Post Traumatisch Stress Syndroom).

Hoe werkt EMDR?

EMDR-behandelingen gaan er met name vanuit dat een persoon niet kan herstellen van een gebeurtenis zolang die onverwerkt blijft. Zodra de blokkade weg is, kan je pas gaan werken richting herstel.
Onderzoekers verklaren de effectiviteit van EMDR via een biologisch mechanisme. Tijdens de zogenaamde REM-slaap, of droomslaap, bewegen de ogen ongecontroleerd ('rapid eye movement'). Het is tijdens deze slaap dat veel van de associaties die we leggen tussen gebeurtenissen in ons leven worden aangemaakt en verwerkt. Door het principe van oogbewegingen en andere stimuli (zoals tikjes op de knie) te gebruiken, kunnen pijnlijke ervaringen worden losgekoppeld van associaties, zodat men deze kan verwerken.

EMDR: voor wie?

Traditioneel word EMDR aangewend bij de behandeling van PTSS en traumaverwerking in het algemeen.

Anderzijds verzeilen sommige mensen in andere psychische moeilijkheden na een traumatiserende gebeurtenis.
EMDR-behandelingen worden de jongste jaren zowel in de praktijk als in wetenschappelijk onderzoek onderzocht op hun toepasbaarheid op bijvoorbeeld faalangst, eetstoornissen, paniekaanvallen, angststoornissen, fobieën, dwangstoornissen, verslavingen, slaapproblemen, depressie, burn-out, ea. EMDR is voornamelijk effectief als zulke problemen voortvloeien vanuit niet-verwerkte gebeurtenissen.

Het kan gaan om een enkele ervaring (zoals een ongeluk, natuurramp, overval, aanslag,...), maar EMDR wordt ook toegepast bij slachtoffers van jarenlange trauma's (vb seksueel misbruik, verwaarlozing, partnergeweld,...). De behandeling is hierbij doorgaans wat langer en complexer van aard.
EMDR-therapie is zowel geschikt voor volwassenen als voor jongeren en kinderen. Zelfs bij erg jonge kinderen die nog niet kunnen spreken kan EMDR helpen om bepaalde gebeurtenissen te verwerken, zodat het kind die onverwerkte gebeurtenissen niet meeneemt in hun ontwikkeling.